Anders Hillborg
© Mats Lundqvist
“Inspiratie is voor amateurs.” De Zweedse componist Anders Hillborg bouwde dankzij een decennialang vakmanschap een veelzijdig oeuvre uit, dat wereldwijd wordt uitgevoerd. Het bestrijkt een indrukwekkend spectrum: van solopiano (het recente Kamalazoo Flow, geschreven voor Alexandre Kantorow) en kamermuziek (Duo, geschreven voor Yo-Yo Ma en Emmanuel Ax), tot koormuziek (Mouyayoum, zijn meest uitgevoerde werk) en grote orkestwerken (Eleven Gates, Cold Heat, Liquid Marble ...).
Als componist van grootschalige koor- en orkestklanken verkent hij met een levendige energie zwevende en onweerstaanbaar krachtige atmosferen. Onderstromen, elektriciteit en vibratie doorkruisen zijn symfonische partituren, uitgevoerd door de grootste orkesten ter wereld (Los Angeles Philharmonic, Berlin Philharmonic, Chicago Symphony Orchestra, New York Philharmonic, San Francisco Symphony, Tonhalle-Orchester Zürich, Bayerischer Rundfunk Symphonieorchester, BBC Symphony Orchestra, Swedish Radio Symphony Orchestra, Oslo Philharmonic en meer) onder leiding van vooraanstaande dirigenten zoals Esa-Pekka Salonen, Alan Gilbert, Gustavo Dudamel, David Zinman, Yannick Nézet-Séguin, Susanna Mälkki en Daniel Harding, en opgedragen aan topmusici zoals Martin Fröst, Anne Sofie von Otter, Renée Fleming, Lisa Batiashvili en Pekka Kuusisto.
Hillborg onderschrijft en verdedigt een uitgesproken Noordse gevoeligheid in zijn muziek. Zo stelt hij bijvoorbeeld dat een symfonie van Jean Sibelius voor een onervaren luisteraar soms weinig dynamisch kan lijken, terwijl iemand uit het Noorden er intense innerlijke krachten in hoort die typisch zijn voor de Scandinavische wereld.
Naast symfonische klanklandschappen waarin het glanzende orkesttimbre soms elektronisch lijkt – terwijl dat niet zo is! – is Hillborg ook een cross-over kunstenaar. Zo vond hij het tijdens zijn studie aan het Royal College of Music in Stockholm al betreurenswaardig hoe zijn bewondering voor West Side Story in hedendaagse muziekkringen op een zeker misprijzen stuitte. Zelf schuwt hij geenszins de interactie met allerlei andere muziekstijlen zoals rock (Bach Materia), jazz (The Strand Settings) of hiphop (Rap Notes).
Op zoek naar een ideale balans tussen instinct en controle, meent Anders Hillborg dat niet precies weten wat componeren is, inherent deel uitmaakt van het componeren zelf. Als schrijver van bruisende en levenslustige muziek legt hij zichzelf geen beperkingen op. Zijn oeuvre wordt gekenmerkt door zowel een excentrieke virtuositeit die solisten tot het uiterste drijft, als door een metafysische dimensie die voortkomt uit een diep innerlijk luisteren. Ver van simplismen en dogma's gaan licht en schaduw in zijn muziek een dubbelzinnige dialoog aan – een dialoog die alleen de klank op precies deze manier kan voeren.
One clear night while the others slept, I climbed
The stairs to the roof of the house and under a sky
Strewn with stars I gazed at the sea (…) I stood in the long
Whispering night, waiting for something, a sign, the approach
Of a distant light (…)
The Strand Settings – I. Black Sea